اصول اخلاقی مدیریت – ویکیپرسش

همه ی آنها در برابر برخی سختی ها و ناملایمات زندگی قرار گرفته اند! درمنازعات مردم وظیفه اصلی هرفرداصلاح بین انانست و این کارپسندیده ایست اما برخی عکس اینکاررامینمایندیعنی بنزین براتش میریزنداین همان سخن چینی ونمامی است. از جمله درون گرایی ـ برون گرایی؛ سازگاری ـ ستیزه جویی؛ وظیفه شناسی ـ بی مسوولیتی؛ کم هوشی ـ باهوشی؛ واقع بینی ـ خیال پردازی؛ نظم و بی نظمی در حالی که در روان شناسی اخلاق تنها ویژگی های اخلاقی بررسی می شود.

از ویزگیهای دیگرنظام اخلاقی اسلام، غایت انگار است،نه وظیفه گرا. علم اخلاق از نظر اسلام، یکی از مهمترین و شریف ترین علوم است چرا که از هدفهای اصلی بعثت انبیاء و مخصوصاً پیامبر اکرم صلی الله علیهوآلهوسلم تهذیب اخلاق و تزکیه نفوس بودهاست«یزکیهم و یعلمهم الکتاب و الحکمه،پیامبری که آنها را تزکیه میکند و به آنها کتاب و حکمت میآموزد«. قطعاً خاستگاه بنیادین دستورات اخلاقی در اسلام، نه لذت طلبی است و نه سودجویی، نه خرد و نه وجدان، نه عرف و نه جامعه و نه تجدد مآبی، و نه دیگر چیزهایی که مکاتب اخلاقی مطرح کرده اند، بلکه منبع فرامین و ملاک عمل و دستور اخلاقی – در اساس کار – همان وحی الهی است.

اسلام و سایر مکاتب مفهوم سعادت را یک مفهوم مقایسه ای می دانند و به معنای دوام لذت و یا دوام نسبی لذت است و حتی مکاتب مادی نیز در زمینه سعادت دنیوی همین تفسیر را دارند. به تعبیر دیگر یک بار سخن از اخلاق توصیفی می کنیم یک بار اخلاق حق را می خواهیم کشف کنیم اخلاق حق اخلاقی برآمده از تمایلات فطری انسان است که در آن اراده انسانی بر اراده ربوبی هماهنگ است. می تواند معضلات جدی را برای سازمان ایجاد کرده و مقبولیت و مشروعیت اقدامات آن را مورد سوال قرار دهد و در نتیجه توان و بازدهی و جو سازمانی را تحت تأثیر و تنش قرار دهد.

اینها کلی تکلیف و وظیفه و مسئولیت، ایجاد می کند. 5.آیا اطلاق عنوان تربیت بر ایجاد تغییرات ناپایدار مانند رفتارهای خاص یا حالات عارضی و گذرا نیز صحیح است؟ ونظام اخلاقی با اتکای به تبیینات ربانی، به عنوان نظامی غایت گرایانه همراه با وظیفه گرایی ناشی ازاراده الهی بررسی می شود تا برتری آن بر نظام های اخلاقی دیگراثبات شود و دیدگاه اسلام را درمورد مسئله مهم نسبیت در اخلاق روشن می سازد . شماها برکات پیامبر را می خواهید، امّا زحمات را نمی خواهید و از زیر بار آن می خواهید فرار کنید. در میان ویژگیهای آخرین رسول خدا حضرت محمد (ص)، هیچ چیزی مهمتر از اخلاق آن حضرت نیست.

حکما و علمای مسلمان، با قبول نظام اصلی این علم ، آثار متعددی درباره آن نگاشتند و اولین نفر از فلاسفه مسلمان که به تنظیم و تدوین یک نظام اخلاقی استوار، همت گماشته ابو علی احمد بن محمد بن مسکویه است که اثر خود را در اخلاق « تهذیب الاخلاق و تطهیر الأعراق» نام گذاردهاست. مجلسی، محمد باقر، بحارالانوار، ج۷۱، ص۳۹۵. مجلسی، محمد باقر، بحارالانوار، ج۷۱، ص۳۷۵. طباطبایی، محمد حسین، تفسیر المیزان، ج اول، چاپ دوم، ترجمه ناصر، مکارم شیرلزی، نشر بنیاد علمی علامه طباطبایی، ۱۳۶۴، ص ۵۲۳. مصباح، محمد تقی، دروس فلسفه اخلاق، چاپ سوم، انتشارات مؤسسه اطلاعات، ۱۳۷۳، ص ۹.

۶. ↑ خمینی، روح الله، صحیفه امام، ج۱۴، ص۳۲، تهران، مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی، ۱۳۸۹. ۹. ↑ خمینی، روح الله، الطلب و الاراده، ص۷۵، تهران، مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی، ۱۳۷۹. خمینی، روح الله، صحیفه امام، ج۱۴، ص۳۲، تهران، مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی، ۱۳۸۹. خمینی، روح الله، الطلب و الاراده، ص۷۵، تهران، مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی، ۱۳۷۹. ۱۰. ↑ خمینی، روح الله، المکاسب المحرمه، ج۲، ص۱۱۲، تهران، مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی، ۱۳۸۵. خمینی، روح الله، المکاسب المحرمه، ج۲، ص۱۱۲، تهران، مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی، ۱۳۸۵.

امام خمینی اخلاق اسلامی را بر دو رکن اصلی استوار میداند، یکی بُعد اثباتی است، یعنی خداجویی و اعتدال که عامل ملکوتی و کمال انسان است و دیگر بُعد ثبوتی است، یعنی نفی خودخواهی و حب نفس که مانع تکامل انسان است. اگر بتوانید با مشورت یکی از اساتید، در زمینه معارف دینی، به یک سیر مطالعاتی دست پیدا کنید و به ترتیب و نظم از مجموعه آثار شهید مطهری استفاده ببرید پسندیده و زیباست.

اگر می خواهید که اعتماد به نفس تان در کارها بیشتر و بیشتر شود، پس اخلاق خوب داشته باشید. البته این فضایل منحصر به حوزه هایی که ذکر شد نمی گردند اما این تقسیم بندی بر اساس ارتباط بیشتر این فضایل با این حوزه ها است. دین اسلام مجموعه ای از عقاید و تعالیم و دستورات عملی می باشد که در قالب تعالیمی هدایت بخش بر قلب پیامبر(ص) از جانب خالق حکیم وحی شده است و نظام اخلاقی را به صورت مجموعه آموزه هایی که راه و رسم زیستن به نحو شایسته و بایسته را در آن ترسیم کرده، بایدها و نبایدهای ارزشی حاکم بر رفتار آدمی را تبیین نموده، ودر نتیجه بخوبی به رابطه تنگاتنگ دین و اخلاق پی خواهیم برد واخلاق را پاره ای ناگسستنی از دین به شمارخواهیم آورد.

و بی شک نظام اخلاق اسلامی که در تعالیم و حیاتی پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله) تبلور یافته و در منابع اصیل اسلامی تجلی کرده، تنها عامل هویت بخش و سعادت آفرین انسان است که با مراجعه به قرآن و سنت میتوان از آنها به خوبی بهرهمند شد. از این تعریف میتوان برداشت نمود که فلسفه مدیریت منابع انسانی استفاده از نیروی انسانی در جهت اهداف سازمان است و در حقیقت ارتباط مستقیمی با افراد سازمان دارد، و برای اینکه سازمان به اهداف سازمانیش دست یابد نیاز هست تا ارتباط سالم و تاثیرگذاری بین مدیریت منابع انسانی و افراد سازمان برقرار شود و یکی از لازمه های این ارتباط رعایت اصول اخلاقی از سوی مدیران و افراد سازمان میباشد.

3- یکی دیگر از مؤلفه های مهم اخلاق اسلامی بحث« نیت و انگیزه» است. 1- یکی از این مباحث و نقاط برجسته در اخلاق اسلامی، بحث کمال و سعادت است. ممکن است کسانی نام این دگرگونی موضوعات را نسبیتبگذارند، نزاعی با آنها در مساله نامگذاری نداریم، و چنین نزاعی را نزاع لفظی میشمریم زیرا این گونه موارد از قبیل تغییر موضوع و ماهیت چیزی است، و اگر منظور بعضی از طرفداران نسبیت این باشد، مشکلی نیست; مشکل آن است که شاخص فضیلت و رذیلت و حسن و قبح اخلاقی را پسندیدن اکثریت جامعه بدانیم.

تحقیقاتى که دانشمندان غربى انجام داده اند، مربوط به رفتار و تأثیر عوامل گوناگون در آن مى شود. اختیار یا مستقیما به امر اختیاری تعلق می گیرد (رفتار) یا با واسطه (صفات و ملکات). انسانها ذاتاً نمیتوانند بدکردار، بداخلاق، زشت رفتار و بدخوی باشند. در این نظام، ارزشها دارای مراتب و درجات مختلفیاندکه نسبت به میزان خلوص نیت و آثار آن متفاوت است و بدین جهت دسترسی به بعضی از مراحل آن برای عموم انسانها به آسانی میسر است. بنابراین، دینی ما را به سوی خداوند راه می نماید که حقوق و کرامت انسانها را محترم می دارد.

6 ـ آیا رابطه ای میان فعل اخلاقی و اجر و پاداش وجود دارد؟ باید گفت که مؤلفه های مهم این اخلاق، بهبود رابطه با خدا، دیگران و خویشتن است. نگاه مدیریت در کشور ما باید رعایت کننده همه این حقوق در رابطه با آحاد ذی نفع ها چه داخلی و چه خارجی و در هر حوزه ای باشد. در حالی که رهنمود ها وغایتهای الهی موجود در این نظام،در تربیت وتزکیه نفس انسان نقش سازنده ای را ایفا می کند که فرد مسلم ملزم به رعایت عملی آنها می باشد، ودر صورت اعراض از آن نسبت به حقوق الهی مقصر و گناهکار بشمار می آید .

پیامبر(ص) اسلام را به آنان عرضه کرد، ولی نپذیرفتند، بنابراین به جرم توطئه بر علیه اسلام آن دو تن را محکوم به اعدام نمود. در این مدل از اخلاق ، علّامه ، از شیوه ی استدلال استفاده نمی کند، بلکه از روش تفسیر متن ، مفهوم «خوب» و «بد» را از نظر قرآن کریم مطابق با فهم خود استخراج نموده است. تنها مکتب اخلاقی کانت به بحث نیت پرداخته است البته «نیتی که کانت ملاک ارزش قرار می دهد نیت اطاعت حکم عقل و احترام به قانون است و این چیزی متفاوت با نظر اسلام خواهد بود»(3).

در نظام اخلاقی اسلام با در نظر گرفتن مراتب وجودی انسان و کمالات و لذایذ و خرامتهای هر مرتبه، مصداق کمال و لذت مطلوب نهایی انسان تعیین شده و همه اعمالی که در این جهت واحد هستند هماهنگ گردیده براساس آن ارزیابی شدهاند. بنابراین هر گاه صفتی برای شخصی به صورت پایدار در آمد و در او رسوخ نمودهباشد، به صورتی که کارهای متناسب با آنرا بدون تأمل زیاد و سهولت انجام دهد گویند آن صفت برای او ملکه و خلق است و این ممکن است در اثر تکرار عمل پیدا شود و یا ذاتی بوده و زمینههای فطری و ارثی داشته است.

و با رشد یافتن قوای بدنی و فکری و عاطفی و درهم تنیدن روابط گوناگون اجتماعی و افزایش اندوختههای علمی و مهارتهای عملی، دایره گزینهها به صورتی گسترش مییابد که در هر لحظه هزاران کار امکان انجام مییابد و گزینش دشوار و دشوارتر میگردد. اگر با انگیزه ونیّت تحصیل نتایج دنیوی آن انجام گیرد اخلاق عرفی است ، و در صورتی که با انگیزه و نیّت تبعیّت ازفرمان الهی و رسیدن به ثواب اخروی یا دوری از عذاب الهی صورت گیرد اخلاق دینی است. بدین ترتیب گستردگی و جامعیت اخلاق اسلامی از لحاظ موضوع و محتوای آن به خوبی آشکار می گردد، اما اگر به فلسفه و مرجع الزام کننده اخلاق اسلامی بنگریم، بازهم با ویژگی «فراگیری» روبرو می شویم.

دیدگاهتان را بنویسید