اخلاق نیکو – پرسمان

ای کاش به سایه میآمدی(تا آفتاب شما را نیازارد.) ایشان این درخواست را نپذیرفت و فرمود: من با آن مرد در اینجا قرار گذاشتهام و در همین جا منتظر او میمانم و اگر نیامد، خلف وعده از طرف او خواهد بود. با این تعاریف، این آیه چنین معنی میدهد که تنها به ادای حق دیگران اکتفا نکنید، بلکه باید به دیگران احسان کنید و خیر برسانید حتی اگر برحسب ظاهر از شما طلبکار نباشند. عبارت جدیدی تولید شده است: «اخلاقیات انرون»، به معنای طعنهآمیز تفاوت بین ظاهر بیرونی متعهد به اخلاق شرکتهایی که در داخل به شکست اخلاقی مبتلایند.

زمانی که از او پرسیده شد آیا در معاملات درونی، شرکت داشته است دروغ گفت، یک تخلف از کمیسیون سرمایه و مبادله (SEC)، این کیفرخواست او را به دادگاه کشاند و به هدف آماج حملات منفی رسانه ها مبدل گرداند. این مفهوم نشان دهنده این است که یک سازمان در تمامی فعالیتهایش باید اخلاق را مدنظر داشته باشد و ایدههای اخلاقی عمومی را در رفتارهای خود پیادهسازی کند. این موقعیت به وضوح نشان میدهد که استانداردهای اخلاقی، چه در مورد فرد باشد یا خود شرکت، به درآمد شرکت گره خوردهاند.

بسیاری از شرکتها درصدد تهیه استانداردهای اخلاقی هستند که مسائل مربوط به تأثیر سازمان بر دنیای اطرافش (از جمله مسئولیت نسبت به سهامداران، مشتریان و جامعه) را پوشش میدهد. بسیاری از شرکتها پویایی سهامداران را تشویق میکنند چرا که به سهامداران شانس تاثیرگذاری در تصمیمات مدیریتی را میدهد. تصمیمات غیراخلاقی اغلب در جهت منافع تصمیمگیرندگان در مقابل سهامداران سازمان اخذ میشوند. با درگیر شدن سهامداران در مسائل اخلاقی، این پویایی شامل تأثیرگذاری بر روابط کارمندی، آگاهی اجتماعی، تعامل با محیط زیست و سایر مسائل اجتماعی نیز گشته است. زمانی که یک خسارت اجتماعی در میان باشد، دولت فدرال وارد ماجرا میشود و مقرراتی را طراحی میکند که از خسارتهای آتی توسط شرکتهای غیراخلاق گرا جلوگیری کند و دائما مشتریان را در مقابل شرکتهای غیراخلاق گرا به شیوههای مختلف حمایت میکند.

اینک شرکت میخواهد که همه ۵۵۰۰ کارمند باقیمانده یک دوره آنلاین اخلاق تجاری بگذرانند. کسانی که قائل به قراردادی بودن اخلاق نیستند، میتوانند عقل گرا باشند یعنی بگویند عقل انسان در دریافت حکم اخلاقی ِ ذاتی کفایت میکند و میتوانند خدا گرا باشند به این صورت که بگویند خیر عقل انسان کفایت نمیکند و باید برای کشف حسن و قبح ذاتی به خدا مراجعه کنیم. بسیاری از اندیشمندان برای بهبود اخلاق کار، بر نظریههای رفتاری تأکید داشتهاند. به این معنا که چیزی خوب و پسندیده است و خدا آن را امر فرموده است که ثواب اخروی به همراه داشته باشد و چیزی بد و ناپسند است که خداوند آن را نهی فرموده است و برای آن عذاب آخرت در نظر گرفته شده است.

یا یک معیار رفتاری که تک تک افراد برای دستیابی به اهداف سازمان باید داشته باشند؟ نمونه انرون روشن میکند که تخطیهای اخلاقی در مقیاس بزرگ میتوانند موجب سقوط یک شرکت و گرفتاری برای مدیران آن شود. اما از دسامبر ۲۰۰۱ مشخص شد که انرون درگیر یک رسوایی بزرگ مالی شده است، که منجر به بزرگترین بایگانی ورشکستگی فصل ۱۱ در تاریخ ایالات متحده بود و به تبع آن کنجکاوی دولت برای ارزیابی اینکه کار خلاف چقدر گسترده بوده است تحریک شد. علیرغم توجهی که به موارد نقض اخلاقیات توسط شرکتهای بزرگ میشود، کسب و کارهای کوچک بیشترین زیان را از فعالیتهای کلاهبرداری میبینند.

امروزه گفته میشود که تعهد اجتماعی شرکت همچنین شامل تولید محصولاتی که به طریقی به جامعه سود رسانده یا حداقل دارای اثرات مخرب و مضر نباشند نیز میشود. گرچه اخلاق در کسب و کار، قرنها به عنوان یک مسأله مطرح بوده است، امروزه مثالهای متعددی از شرکتها و افراد وجود دارند که به خاطر اخلاقیات سؤال برانگیز خود دچار مشکل اقتصادی و قانونی شدهاند. این قانون خصوصاً بحث برانگیز است ، زیرا یک معضل ایجاد می کند: اگر آزادی یک اصل بالاتر است ، آیا این به معنای حق عبور از سایر اصول اخلاقی است؟

تنوعجویی، نقطه مقابل و دشمن تمرکز است و اجازه نمیدهد که ذهن، بهره خود را از یک موضوع به صورت کامل دریافت کند. رسول خدا صلی الله علیه وآله سفارش میفرمود که برای میهماننوازی، به تکلّف و زحمت بیجا نیفتید. این استاندارد اغلب شامل راهنماییهایی برای رفتار درون سازمانی و کیفیت محصول و روابط با مشتری میباشد. همچنین شرکتها با حصول اطمینان از اینکه کارمندان رفتار قابل قبول و غیرقابل قبول را میشناسند، استانداردی برای منع روشهای فروش فریبنده یا اجباری ایجاد میکنند. در نتیجه فعالیتهای فریبنده حسابداری انرون، هزاران کارمند پس اندازهای بازنشستگی خود را از دست دادند، درحالی که بسیاری از مدیران پاداشهای چند میلیون دلاری دریافت کرده بودند.

گفتن چیزهایی که میدانید صحیح نیستند. امام صادق(ع) در پاسخ به پرسشی، نمونههایی از مکارم اخلاق را اینگونه برشمرده است: گذشت از کسی که به تو ظلم کرده، رابطه با کسی که با تو قطع رابطه کرده، عطا به آن کس که از تو دریغ داشته است و گفتن حق، اگر چه بر ضد خودت باشد. مشتریان انتظار دارند شرکت محصولی تولید یا خدماتی ارائه نکند که حاوی نقصهای ذاتی یا مشکلات ایمنی باشد. به علاوه که اسلام، علم و دانش را مایه بینش فطری دانسته، حس حقگرایی را در انسان برمی انگیزد و این دانشمندانند که حقیقت را یافته، به سوی حضرت حق رهسپار میباشند و در همین حرکت به سوی حق، شرف و کرامت انسانی و تمامی صفات عالیه را همراه دارند.

انسانها دارای خصوصیاتی چون انطباق پذیری، استقلال گرا و معطوف به برنامه ریزی بلند مدت بوده و جهان را تغییر پذیر میدانند و بالاتر از همه نسبت به توانایی خود در ایجاد تحول و دگرگونی اطمینان دارند. این استاد تاریخ تشیع افزود: در منظر امام، گسترش عدالت، کظم غیظ، اصلاح بین مردم، پدیداری کارهای خوب مردم، نرمخویی، فروتنی، خوشرفتاری، آرامش، وقار، خوشاخلاقی، رعایت ادب اجتماعی و همچنین عیبپوشی از ویژگیهای صالحان برشمرده شده است و از سویی القائات شیطانی در قلب و زبان انسانها مذمت میشود. به عبارتی اگر فرد و فرهنگ که اساس مسئولیت پذیری است، اصلاح نشود نباید در انتظار تحقق کامل جنبه های مختلف مسئولیت پذیری اجتماعی ماند.

هنجارهای اجتماعی از آنجهت که مایهی ارجمندی و ترجیح یک امر و فعل را در نسبت به گزینههای دیگر تأمین میکند به نظر با ارزش اخلاقی تفاوتی ندارد. هر ملکه به منزله یک ابزار مفید و مؤثر در اختیار انسان است که از به کارگیری آن با صرف توان کم، در زمانی اندک، بهرهای شایسته به دست میآید. درحالی که او متهم به انجام تخلف از طریق سرمایه گذاری شخصی خود شده است، سؤال در مورد شخصیت وی کماکان بر شخصیت تجاری او سایه انداخته است. 4- وظیفهگرای عملنگر: یکی دیگر از نظریههای فاقد معیار قانونمند، نظریهای است که از آن به عنوان وظیفه گرائی عمل نگر یاد میشود، این نظریه هیچ معیاری برای درستی و یا نادرستی افعال ارائه نمیدهد و میگوید در هر موقعیتی، خود شخص باید درست را از نادرست بازشناسد و این کار را با دقت در اوضاع و احوال پیرامون خود و شناخت واقعیتهای که در آن به سر میبرد، میتواند انجام دهد.

دیدگاهتان را بنویسید