ابر رسانا – به زبان ساده – فرادرس – مجله

؛ «همانند درخت پربرکت و پاکیزه که ریشه آن در زمین ثابت و محکم است و شاخههای آن به آسمان کشیده شده». در بعضی موارد، ممکن است فروپاشی ابر با سرعت ثابت صورت نپذیرد. با بیان این نکات، حال به مسأله هفت آسمان مجدداً توجه کنید. خواص یک ستاره با توجه به مقدار جرم ستاره مشخص میشود. ستارگان اجسام کروی شکل و بزرگی از پلاسمای داغ هستند که از هیدروژن، هلیوم و عناصر دیگری که مقدار کمتری دارند تشکیل شدهاند. بیشتر ستارگان مقادیر کمی از عناصر سنگینتر مانند کربن، نیتروژن، اکسیژن و آهن دارند که توسط ستارگانی که قبل از آنها وجود داشتهاند، ایجاد شده است. این عناصر در ابرهای پایدار بزرگ متشکل از گاز مولکولی سرد وجود دارند. ستارگان با سوزاندن هیدروژن به هلیوم در هسته های خود میدرخشند و در طول عمر خود عناصر سنگینتری ایجاد میکنند. این دیسک از نظر گرانشی ناپایدار است، با این وجود باعث جمعآوری مواد و تشکیل مجموعهای از ستارگان کوچک ثانویه میشود که اکثر آنها در نهایت با پیشستاره مرکزی برخورد میکنند.

نیروی گرانش، مواد داخل ستاره را در کنار هم نگه میدارد و آن را فشرده میکند. باید به روش غیر مستقیم این جرم زمین را اندازه گرفت چون نمیتوان آن را روی ترازو گذاشت. او با اعتقاد به جملهی معروفش” کاری را انجام دهید که بقیه قادر به انجام آن نیستند.” قدم به دنیای طراحی ابر رایانهها گذاشت. پس از آن که سوخت یک ستاره تمام شود بخش زیادی از مواد خود را به فضای بیرون میدهد و ستارگان جدیدی با این مواد تشکیل میشوند. همه این مواد به عنوان بخشی از ستاره ها نیستند و غبار باقی مانده میتواند تبدیل به سیارات، سیارکها یا دنبالهدارها شود یا ممکن است به عنوان گرد و غبار باقی بماند. پیشستارگان در مرکز ابر گرد و غبار با فروپاشی گرانشی همه هیدروژن و هلیوم ابر گازی و گذشت زمانی در حدود 100,000 سال گرم و داغ شده و به ستاره «تی ثوری» (T Tauri) تبدیل میشوند.

هرچه یک ستاره کوچکتر شود، اصطکاک گرانشی باعث گرم شدن هسته میشود. با فروپاشی ابر گرد و غبار، مواد در مرکز ابر شروع به گرم شدن میکنند. اما در تقویم قمری قراردادی ماههای فرد ۳۰روزه و ماههای زوج را ۲۹روزه تعیین میکنند آخرین ماه سال هم در سالهای کبیسه ۳۰روزه اعلام میکنند. مدلهای رایانهای سه بعدی از تشکیل ستارگان پیشبینی میکنند که ابرهای چرخان حاصل از فروپاشی گاز و گرد و غبار ممکن است به دو یا سه قطعه شکسته شوند. هسته داغ در مرکز ابر گرد و غبار در حال فروپاشی به عنوان یک پیشستاره شناخته میشود که یک روز به یک ستاره تبدیل میشود. در این شبیهسازی، یک ستاره ثانویه به اندازه کافی بزرگ شد و دیسک خود را تشکیل داد تا به یک ستاره بزرگ جفت تبدیل شود. در این هنگام هوا اشباع و بخار آب موجود در آن منقبض و متراکم میشود و به قطرات آب تبدیل میگردد. سرانجام پس از گذشت حدود 100 میلیون سال از فروپاشی ابر گازی، دما و فشارهای موجود در هسته به میزانی میرسد که همجوشی هستهای میتواند آغاز شود. با فروپاشی ابر، هسته متراکم و داغی شکل میگیرد که حاوی گرد و غبار و گاز است. ترینیتی متعلق به آزمایشگاه ملی لس الاموس است که با هدف پیشبینی و مقابله با گسترش سلاحهای هستهای برای استفادهی دانشمندان توسعه یافته است.

چرخش ابر گازی در هنگام فروپاشی منجر به تشکیل دیسک مواد برای تغذیه پیشستاره در حال رشد میشود. روزها و ایام سال و ماه تاریخ قمری براساس چرخش ماه دور زمین تعیین میشوند. شبیهسازیهای آنها نشان داد که در اثر فروپاشی گاز غبارآلود به داخل هسته در حال رشد یک ستاره بزرگ، با وجود فشار تابشی به سمت خارج و جذب مواد به دلیل گرانش به سمت داخل، ناپایداریهایی حاصل میشوند که باعث خروج تابش از ابر به فضای بین ستارهای میشوند. چگالی مواد در نزدیکی سطح زمین 7.2 یا کمتر از نصف چگالی متوسط زمین است. بدین ترتیب مواد در ستارگان بازیافت میشوند. صفحههای جامد ، روی سنگهای نیمه مذاب به حالت شناور هستند که خود این سنگهای نیمه مذاب توسط جریانهای داغی که از هسته فلزی زمین فوران میکنند، تکان خورده و باعث حرکت صفحهها در سطح زمین میشوند. در سورۀ مبارک جن، قرآن از سر جنیان و شیاطین به سوی آسمانها پرده برمیدارد و آنها را ـ اگر از حدود خود تخطی کنند ـ در معرض شهاب سنگهای آسمانی معرفی میکند؛ گویا جنیان (و شیاطین جن) به سوی آسمان میروند ولی از منطقهای نمیتوانند بالاتر روند و این همان منطقۀ ممنوعه است که راه را بر جنیان بستهاند و شیاطین نمیتوانند از آن عبور کنند.

دیدگاهتان را بنویسید